Verliezen is een woord met een waardeloos promotieteam. Als voetstappen in zacht zand die nog verdwijnen voor je ze kunt volgen. De spiegel die niet breekt, maar een ander ongewenst beeld teruggeeft. Je wordt met een harde realiteit geconfronteerd. Een van de kerndefinities van verliezen is: niet meer hebben wat je eerst wel had.
We noemen het falen wanneer iets niet wordt wat we hoopten. Maar hoop is vaak maar een magische glazen bol: een prachtige, doorzichtige, schijnbare toekomst, maar bij de eerste val in duizend stukjes. De vraag is niet of de bol breekt, maar wat je doet met de scherven. Vele mensen rennen weg, bang om zich te snijden aan de stukjes verlies. Anderen rapen ze op, pakken de lijm en maken er een werelds kunstwerk van.
Sterker word je niet van het gejuich bij het scoren van een goal in de WK-finale, maar van de stilte erna. Niet van het winnen, maar van het moment waarop je beseft dat je op de grond zit, met de handen in je haar en een vraag in je hoofd: maar wat nu? Autocoureur Niki Lauda zei: "Winning is one thing, but out of losing I always learned more for the future. So I got stronger in losing." Verliezen is pas verliezen wanneer je er niets van leert. Wanneer je het laat verdampen als ochtendmist, zonder te kijken naar de zon die erachter scheen. Winnen is een vergeten trofee voor op je kast, verliezen is een reisgids voor de toekomst.
Een jongen zat vast met zijn voet tussen twee stenen. Het water kwam eerst tot zijn enkels, toen tot zijn knieën. Het bleef stijgen en hij bleef hopen dat het water zou stoppen, dat iemand hem zou horen, dat vasthouden hetzelfde was als volhouden. Maar hij verdronk. Niet omdat de rivier sterker was — hij verdronk omdat hij niet losliet. Je kan zeggen dat wie het beste uit verlies haalt, daar niet was gestorven. Niet omdat zij beter konden zwemmen of kleinere enkels hadden, maar omdat zij het ondenkbare durfden: het afhakken van hun been om zichzelf te redden. Een deel opofferen om het geheel te redden. En misschien is groei precies dat. Niet kiezen voor wat veilig voelt, maar voor wat nodig is, wanneer blijven geen optie meer is.
Soms moet je iets loslaten dat je lief is, omdat het je naar beneden trekt. Soms moet je afscheid nemen van wie je was, om ruimte te creëren voor wie je kunt worden. Soms moet je verliezen, om te kunnen winnen. Verliezen snijdt. Falen bloedt. Maar uit wonden groeit huid die sterker is dan daarvoor. Je groeit niet ondanks het verlies, maar door in het ravijn af te dalen. Het zwakt je niet af, het vormt je. De rivier neemt iets van je af, maar leert je zwemmen. En als je uiteindelijk bovenkomt, terugkijkend op een zware tijd, besef je: dit was geen ondergang. Dit was opleiding.
Misschien is dat de ware winst. Niet dat je nooit verliest, maar dat je leert wanneer je moet loslaten, wanneer je moet snijden en wanneer je omhoog moet zwemmen, tegen de stroom in, sterker dan tevoren. Verlies is soms niets anders dan het stille bewijs dat je onderweg bent. En onderweg zijn, is vaak al genoeg.
"Winnen is een vergeten trofee voor op je kast, verliezen is een reisgids voor de toekomst."
"Dit was geen ondergang. Dit was opleiding."